Fejton : Vdekja e Jugosllavisë (flet Raif DIZDAREVIQ)

[albakos]

Kur i thashë delegacionit të serbëve se detyrë jona primare është si t’i nxjerrim minatorët nga zgafellja, një nga ekstremistët në atë delegacion më tha: “Nëse nuk duan të dalin, le të ngordhin!”.
Unë u tmerrova nga vetë fakti që dikush mund të mendojë ashtu, por nga kjo nxora konkludimin se urrejtja ka shkuar aq larg sa në Kosovë mund të ndodhë gjithçka

RFI: T’i kthehemi Stan-Tërgut.Milosheviqi kërkoi nga Vllasi që ai tëzbresë në zgafelle dhe të takohet me minatorët. Më vonë kjo demantohet.

Milosheviqi e bindi Vllasin të shkojë sërish në zgafelle

DIZDAREVIQ: Pati tingëlluar si bombë informata se Vllasi krye më vete ka qenë në zgafelle dhe ka biseduar me minatorët. Mua, për këtë, më lajmëroi Petar Graçanini (ministër federativ i policisë), e pastaj më thirri Milosheviqi të më thotë se e ka marr atë informacion, se e ka thirrur Vllasin në telefon, në shtëpi, në Prishtinë, se e ka pyetur në mos ka qenë në zgafelle, se ai i ka thënë që ka qenë dhe pastaj Milosheviqi e ka bindur që sërish të shkojë në zgafelle, por të shkojë me një ekip njerëzish që do të organizojë Komiteti Krahinor për t’i bindur minatorët të dalin nga zgafellja.
Sa i përket këtij angazhimi të Vllasit, ekzistonin dallime të dukshme të vetë udhëheqjes së Kosovës edhe me udhëheqjen e Serbisë, dhe kjo pasqyronte gjendjen në kreun kosovar. Rrahman Morina bisedoi me Vllasin që sërish të shkojë në zgafelle. E, pastaj, mua më thirri Remzi Kolgeci, kryetar i Kryesisë së Kosovës, për të më treguar se çfarë është gjendja me minatorët, por në fund pashë se ai më kishte thirrur për të ma thënë këtë: nëse në opinion thuhet se Vllasi i nxori minatorët nga zgafellja, ne të gjithë do të shkojmë nga funksionet. Ma tha këtë menjëherë pas takimit që kishte pasur me Morinën, prandaj vërehej se ky ishte qëndrim i Morinës. Dua të them se ndërmjet Morinës dhe Vllasit, më herët kur Morina ishte ministër i Punëve të Brendshme ndërsa Vllasi kryetar i Partisë, kishte zili, por kjo është fjalë e butë, më mirë të them ata ishin në marrëdhënie të këqija ndërnjerëzore. Ndodhi kjo: Vllasi nuk shkoi sërish në zgafelle, nuk deshi as Morina, por unë nuk e di se a deshi të shkojë Vllasi.

RFI: Kemi folur për informimin e dozuar të anëtarëve të Kryesisë, por do të mund të flisnim edhe për një manipulim që u bë nga udhëheqja e Serbisë me serbët dhe me malazezët e Kosovës. Ne tash po flasim për grevën e minatorëve të Stan-Tërgut dhe sot, kaq vjet më vonë, është lehtë të pohohet se serbët dhe malazezët ishin të manipuluar nga udhëheqja e Serbisë, por kjo shihej edhe asokohe?

Serbia luante me serbët e malazezët e Kosovës

DIZDAREVIQ: Më duhet të them se Milosheviqi me Kosovën e kalli nacionalizmin në Serbi, sepse me Kosovën edhe kallet më së lehti ai nacionalizëm, për shkak të mitit, dhe se është bërë manipulim i pandërprerë me serbët dhe me malazezët e Kosovës. Një shembull: mua, natën vonë, më 24 shkurt 1989, pra në vlugun më të madh të asaj krize me minatorët që ishin tash e pesë ditë në grevë, më thirri në telefon Petar Graçanini dhe më tha se në Beograd ka ardhur delegacioni i serbëve dhe malazezve nga Kosova, në përbërje serioze dhe reprezentative, dhe se ata duan të takohen me mua në Shtatmadhori. Unë iu përgjigja që atë delegacion ta pranojnë ata në Serbi dhe të shohin se çfarë kërkojnë ata, dhe pastaj të më informojnë e unë vetëm pas atij informacioni do të vendos a t’i pranoj apo jo. Pas një kohe të caktuar, sërishmi më thirri Graçanini dhe më luti tapranoj delegacionin, më tha se situata në Kosovë është dramatike, se delegacioni po lut të takohet me mua, se edhe udhëheqja e Serbisë po më lut t’i pranoj ata. Pas kësaj, unë e pranova atë delegacion. Tërë kjo u zhvillua në orë të vona të natës dhe ai takim zgjati mbi dy orë. I udhëhiqte njëfarë Baleviqi, funksionar partiak nga Kosova, i cili asokohe çmohej, të them kështu, si njeri i një linje të matur në krahasim me liderët e tjerë. Unë e pyeta: “Pse në delegacion nuk ka shqiptarë?”. M’u përgjigj: “Në këtë kohë është vështirë të jesh bashkë”. Pas asaj bisede të gjatë me atë delegacion, krijova një përshtypje shumë të rëndë, të dyfishtë. Së pari, përmes asaj bisede hetova sa ishin futur thellë në urrejtje marrëdhëniet ndërnacionale në Kosovë dhe sa ishte i madh rreziku nga konfliktet fizike ndërnacionale në Kosovë. Disa anëtarë të delegacionit, që dukeshin më esëll, shihej se ishin të frikësuar seriozisht se lufta qytetare në Kosovë është në prag dhe më pyetën se a do ta pengojë gjakderdhjen në Kosovë Kryesia e shtetit dhe shteti vetë. Ndërsa, në diskutimet e të tjerëve, do të thosha të ekstremistëve, vërehej urrejtja ndaj shqiptarëve deri në atë masë sa vërehej se ishin të gatshëm t’i rroknin armët. Kur u thashë atyre se detyrë jona primare është si t’i nxjerrim minatorët nga zgafellja, një nga ekstremistët në atë delegacion më tha: “Nëse nuk duan të dalin, le të ngordhin!”. Unë u tmerrova nga vetë fakti që dikush mund të mendojë ashtu, por nga kjo nxora konkludimin se urrejtja ka shkuar aq larg sa në Kosovë mund të ndodhë gjithçka. Dhe, përshtypja e dytë që fitova atë natë ishte se ai delegacion ishte kurdisur nga udhëheqja serbe. Sepse, të gjitha kërkesat e tyre ishin po ato që kërkonte udhëheqja e Serbisë...


Në numrin tjetër:
Si na e përshkroi Remzi Kolgeci gjendjen e minatorëve në zgafelle?